Nghị định 85/2019/NĐ-CP quy định về việc thực hiện thủ tục hành chính đối với hàng hoá xuất nhập khẩu (XNK), quá cảnh, phương tiện vận tải xuất nhập cảnh, quá cảnh theo Cơ chế một cửa quốc gia (NSW), Cơ chế một cửa ASEAN (ASW) và kiểm tra chuyên ngành; quản lý vận hành trao đổi, chia sẻ dữ liệu thông qua Cổng thông tin NSW.

Giao trách nhiệm cụ thể khi triển khai

Việc ban hành Nghị định 85/2019/NĐ-CP sẽ tạo sự đồng bộ, nhất quán về đối tượng, hồ sơ, quy trình khi áp dụng thực hiện trên NSW, tạo cơ sở pháp lý cho việc triển khai mở rộng NSW; đơn giản hóa, hài hòa hóa, triển khai bằng phương thức điện tử các thủ tục hành chính đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, quá cảnh, người và phương tiện vận tải xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh thông qua NSW, ASW; quản lý và vận hành Cổng thông tin NSW.

Đồng thời, những quy định mới này bảo đảm tính thống nhất của hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, khắc phục những chồng chéo, xung đột, bất cập tại các văn bản về KTCN đối với hàng hóa XNK, tạo thuận lợi cho hàng hóa .

Chính phủ giao đơn vị quản lý NSW là Tổng cục Hải quan trực thuộc Bộ Tài chính.

Việc vận hành NSW phải tuân thủ các quy định của pháp luật về bảo vệ bí mật nhà nước, bí mật thương mại, bí mật kinh doanh và các quy định khác của pháp luật có liên quan. Đảm bảo tính chính xác, minh bạch, khách quan, đầy đủ và kịp thời của các thủ tục hành chính được thực hiện thông qua NSW; tạo thuận lợi cho cá nhân, tổ chức khi thực hiện.

Người khai hải quan thực hiện thủ tục hành chính thông qua Cổng thông tin NSW được truy cập để khai thông tin, nhận phản hồi thông tin về việc xử lý hồ sơ để thực hiện thủ tục hành chính, nhận chứng từ hành chính, kết quả xử lý khác đối với thủ tục hành chính và tra cứu các thông tin được công bố trên Cổng thông tin NSW.

Cơ quan hải quan, các cơ quan xử lý có thủ tục hành chính xử lý trên Cổng thông tin NSW được truy cập vào Cổng thông tin NSW để tiếp nhận thông tin, xử lý và phản hồi kết quả xử lý thủ tục hành chính theo quy định của pháp luật chuyên ngành.

Thực hiện NSW, Bộ Tài chính có trách nhiệm chủ trì, phối hợp với các bộ quản lý ngành, lĩnh vực: công bố Danh mục thủ tục hành chính và thời điểm thực hiện thủ tục hành chính thông qua Cổng thông tin NSW; tổ chức thực hiện quản lý, vận hành, lưu trữ thông tin dữ liệu và xử lý sự cố của Cổng thông tin NSW…

Các bộ quản lý ngành, lĩnh vực liên quan có trách nhiệm phối hợp với Bộ Tài chính và các đơn vị liên quan rà soát thủ tục hành chính thuộc lĩnh vực quản lý để quy định cách thức thực hiện thủ tục hành chính theo NSW và thực hiện việc công bố thủ tục hành chính theo quy định của pháp luật...

Giải tỏa áp lực hành chính kiểm tra chuyên ngành trước thông quan

Điểm đáng chú ý của Nghị định 85/2019/NĐ-CP là quy định các trường hợp miễn kiểm tra chuyên ngành trước khi thông quan, góp phần làm giảm số lượng mặt hàng phải tuân thủ thủ tục hành chính về kiểm tra chuyên ngành trước thông quan, giảm khối lượng công việc phải kiểm tra chuyên ngành của cơ quan kiểm tra chuyên ngành, tạo thuận lợi cho hoạt động XNK của người dân và DN.

Cụ thể, miễn kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm đối với các trường hợp: Hàng hóa nhập khẩu gửi qua dịch vụ bưu chính, chuyển phát nhanh có trị giá hải quan được miễn thuế theo quy định của pháp luật về thuế; hàng hóa nhập khẩu trong danh mục và định lượng miễn thuế theo quy định của pháp luật phục vụ cho công tác và sinh hoạt của tổ chức nước ngoài được hưởng quyền ưu đãi miễn trừ ngoại giao; hành lý của người nhập cảnh trong định mức miễn thuế; hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ.

Miễn kiểm tra nhà nước về chất lượng đối với các trường hợp: Hàng hóa nhập khẩu gửi qua dịch vụ bưu chính, chuyển phát nhanh có trị giá hải quan được miễn thuế theo quy định của pháp luật về thuế; hàng hóa tạm nhập khẩu để bán tại cửa hàng miễn thuế; hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ.

Ngoài ra, Nghị định 85/2019/NĐ-CP cũng quy định các loại hàng hóa nêu trên không được miễn kiểm tra trong trường hợp các bộ quản lý ngành, lĩnh vực có cảnh báo về an toàn thực phẩm, lây lan dịch bệnh, gây nguy hại cho sức khỏe, tính mạng con người, gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến đạo đức xã hội, thuần phong mỹ tục, nguy hại cho kinh tế, cho an ninh quốc gia hoặc có văn bản thông báo dừng áp dụng chế độ miễn KTCN trước thông quan.

Trước đây, việc miễn kiểm tra an toàn thực phẩm được thực hiện theo Nghị định 15/2018/NĐ-CP; việc miễn kiểm tra nhà nước về chất lượng thực hiện theo quy định tại Nghị định 74/2018/NĐ-CP. Tuy nhiên, quy định về miễn kiểm tra tại các văn bản này còn thiếu so với yêu cầu của thực tiễn (chưa điều chỉnh cho một số loại hình, trường hợp nhập khẩu tương tự), còn có nội dung chưa rõ dẫn đến vướng mắc khi thực hiện.

Bên cạnh đó quy định về mức miễn kiểm tra chuyên ngành đối với hành lý của người nhập cảnh tại Nghị định 15/2015/NĐ-CP, Nghị định 74/2018/NĐ-CP và Nghị định 59/2018/NĐ-CP có nội dung không thống nhất.

Nghị định này có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 01 năm 2020./.