Trong quan hệ dân sự, có những trường hợp tài sản sẽ thuộc về Nhà nước. Tuy nhiên, nhiều người chưa hiểu rõ vấn đề này, bài viết giới thiệu các trường hợp tài sản thuộc về Nhà nước theo quy định của Bộ luật Dân sự năm 2015.
Điều 109 Bộ luật Dân sự năm 2015 giải thích về hoa lợi, lợi tức: “1. Hoa lợi là sản vật tự nhiên mà tài sản mang lại. 2.Lợi tức là khoản lợi thu được từ việc khai thác tài sản”. Như vậy, hoa lợi, lợi tức là phần tài sản phát sinh từ tài sản chính. Do đó, việc xác định các quyền và nghĩa vụ đối với hoa lợi, lợi tức là một phần quan trong trong các giao dịch dân sự.
Điều 189 Luật Đất đai năm 2013 quy định điều kiện bán, mua tài sản gắn liền với đất được Nhà nước cho thuê thu tiền thuê đất hàng năm. Trong đó, quy định điều kiện đối với bên bán và bên mua.
Theo quy định tại Điều 117 Luật Nhà ở năm 2014 thì giao dịch về nhà ở bao gồm các hình thức mua bán, cho thuê, cho thuê mua nhà ở, chuyển nhượng hợp đồng mua bán nhà ở thương mại, tặng cho, đổi, thừa kế, thế chấp, góp vốn, cho mượn, cho ở nhờ và ủy quyền quản lý nhà ở. Việc giao dịch liên quan đến nhà ở cần bảo đảm các điều kiện về đối tượng giao dịch (nhà ở, hợp đồng mua bán nhà ở thương mại) theo quy định.
Theo quy định của Luật Nhà ở năm 2014, các đối tượng được sở hữu nhà ở tại Việt Nam, gồm: tổ chức, hộ gia đình, cá nhân trong nước; người Việt Nam định cư ở nước ngoài; tổ chức, cá nhân nước ngoài thuộc các trường hợp: tổ chức, cá nhân đầu tư xây dựng nhà ở theo dự án tại Việt Nam; cá nhân nước ngoài được phép nhập cảnh vào Việt Nam; doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, chi nhánh, văn phòng đại diện của doanh nghiệp nước ngoài, quỹ đầu tư nước ngoài và chi nhánh ngân hàng nước ngoài đang hoạt động tại Việt Nam (gọi chung là tổ chức nước ngoài). Với đối tượng đa dạng như trên, khi tham gia vào các giao dịch về nhà ở, các chủ thể (bên bán và bên mua) phải bảo đảm các điều kiện theo quy định.
Điều 167 Luật Đất đai năm 2013 quy định người sử dụng đất được thực hiện các quyền chuyển đổi, chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê lại, thừa kế, tặng cho, thế chấp, góp vốn quyền sử dụng đất theo quy định của Luật Đất đai. Hợp đồng chuyển nhượng, tặng cho, thế chấp, góp vốn bằng quyền sử dụng đất, quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất phải được công chứng hoặc chứng thực; trừ trường hợp một bên hoặc các bên tham gia giao dịch là tổ chức hoạt động kinh doanh bất động sản được công chứng hoặc chứng thực theo yêu cầu của các bên. Bài viết đề cập đến các điều kiện thực hiện quyền chuyển đổi, chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê lại, thừa kế, tặng cho, thế chấp quyền sử dụng đất; góp vốn bằng quyền sử dụng đất cần lưu ý khi thực hiện công chứng các văn bản giao dịch liên quan đến các nội dung này.
Việc xác định tài sản chung, tài sản riêng của vợ chồng trong thời kỳ hôn nhân có ý nghĩa quan trọng trong xem xét tính pháp lý của các hợp đồng, giao dịch và các vấn đề có liên quan khác của vợ chồng. Bài viết phân tích căn cứ xác định tài sản chung, tài sản riêng của vợ chồng và một số vấn đề trao đổi để hoàn thiện về thể chế.
